काठमाडौ,

श्याम काजी सुनुवारको जीवनी

श्याम काजी सुनुवार संघर्ष, सेवा र समर्पणबाट निर्मित एक सशक्त राजनीतिक व्यक्तित्व हुन्। उहाँ काठमाडौँ निर्वाचन क्षेत्र नं. ५ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्य (प्रत्यक्ष) का उम्मेदवार, सामाजिक अभियन्ता, युवा–केन्द्रित नेता तथा उद्यमशील पृष्ठभूमिबाट उदाएका जनप्रतिनिधि हुनुहुन्छ।
वि.सं. २०४६ सालमा साविक विष्णु गाविस (हाल बुढानीलकण्ठ नगरपालिका–३) मा एक साधारण कृषक तथा श्रमिक परिवारमा जन्मनु भएका सुनुवार आज बुढानीलकण्ठ–५, माथिल्लो पासीकोटमा स्थायी बसोबास गर्दै आउनुभएको छ। बाल्यकालदेखि नै स्थानीय समाज, संस्कृति र जनजीवनको यथार्थसँग जोडिँदै हुर्किनु भएका उहाँले गरिबी, अभाव र संघर्षलाई नजिकबाट अनुभूत गर्नुभयो। यही जीवनअनुभवले उहाँभित्र जनताको पीडा बुझ्ने संवेदनशील हृदय र परिवर्तनका लागि दृढ अठोट निर्माण गर्‍यो।

शिक्षा र संघर्षको यात्रा

उहाँले प्रारम्भिक शिक्षा पञ्चकन्या प्राथमिक विद्यालयबाट सुरु गर्नुभयो। त्यसपछि गणेश माध्यमिक विद्यालयबाट निम्न माध्यमिक तह तथा बाल उद्धार माध्यमिक विद्यालय (हाल बाल उद्धार बहुमुखी क्याम्पस) बाट माध्यमिक तह उत्तीर्ण गर्नुभयो। उच्च शिक्षातर्फ सरस्वती बहुमुखी क्याम्पस, ठमेलबाट राजनीतिशास्त्र विषयमा स्नातक तहसम्म अध्ययन गर्नुभयो।
तर उहाँको शिक्षा केवल किताब र कक्षाकोठामा सीमित थिएन। आर्थिक अभावले उहाँलाई जीवनको विद्यालयमा पनि कठोर अभ्यास गरायो। विद्यालय बिदाका समयमा कृषि कार्यमा संलग्न हुँदै परिवारको दायित्व वहन गर्नुभयो। पर्यटकीय सिजनमा हिमाली पदमार्गहरूमा भरिया र सहयोगीका रूपमा काम गर्दै अन्नपूर्ण, लाङटाङ, गोसाइँकुण्ड, कञ्चनजंघा आधार शिविरदेखि सगरमाथा आधार शिविरसम्मको कठोर यात्राबाट अनुभव, अनुशासन र सहनशीलता आर्जन गर्नुभयो। पछि नेपाल सरकारबाट प्रमाणित एक–क्लास ट्रेकिङ गाइडको लाइसेन्स प्राप्त गरी पर्यटन क्षेत्रमा व्यावसायिक रूपमा सफल भूमिका निर्वाह गर्नुभयो।

प्राकृतिक विपत्तिमा अग्रसर नेतृत्व
वि.सं. २०७२ सालको विनाशकारी भूकम्पका बेला उहाँ अग्रपंक्तिमा उभिनुभयो। गोरखा (बारपाक), धादिङ, लाङटाङ, सिन्धुपाल्चोक लगायतका क्षेत्रमा राहत वितरण, मेडिकल क्याम्प समन्वय तथा उद्धार कार्यमा सक्रिय भूमिका निर्वाह गर्नुभयो। आफ्नै निर्वाचन क्षेत्रमा १५० भन्दा बढी परिवारलाई खाद्यान्न, अस्थायी टेन्ट तथा औषधि उपलब्ध गराउन पहल गर्नुभयो।
कोभिड–१९ महामारीको विषम परिस्थितिमा सडक बालबालिका, विपन्न परिवार र आवश्यकतामा परेका नागरिकका लागि खाद्यान्न तथा औषधि वितरण अभियान सञ्चालन गर्नुभयो। २०८० सालमा जाजरकोट केन्द्रबिन्दु बनाएर गएको भूकम्पपछि पनि उहाँ स्वयं प्रभावित क्षेत्रमा पुगेर राहत वितरण र अस्थायी बसोबास व्यवस्थापनमा सक्रिय रहनुभयो। संकटका बेला अघि सर्ने साहस नै उहाँको पहिचान बनेको छ।

पेशागत र सामाजिक अनुभव
पर्यटन क्षेत्रको अनुभवपछि उहाँ बीमा क्षेत्रमा प्रवेश गर्नुभयो। अभिकर्तादेखि एजेन्सी प्रबन्धकसम्मको जिम्मेवारी सम्हाल्दै धेरै परिवारलाई आर्थिक सुरक्षाको दायराभित्र ल्याउन योगदान गर्नुभयो। आकस्मिक र विपद्का क्षणमा बीमाले दिने संरक्षणको महत्व उहाँले व्यवहारमै देख्नुभयो।
सञ्चार तथा पत्रकारिता क्षेत्रमा पनि उहाँ सक्रिय रहनुभएको छ। सुशासन, पारदर्शिता र जनअधिकारका विषयमा आवाज उठाउँदै समाजका दबिएका मुद्दा उजागर गर्न निरन्तर प्रयास गर्नुभएको छ। सुनुवार कलाकारितामा पनि त्यति कै अब्बल देखिन्छन्, सडक नाटक देखि गायन सम्मको यात्रामा समेत आफ्नो प्रस्तुती देशको विभिन्न भागहरुमा दिईसकेका छन् ।

राजनीतिक चेतना र दृष्टिकोण
वि.सं. २०६२/०६३ को ऐतिहासिक जनआन्दोलनले उहाँको राजनीतिक चेतनालाई दिशा दियो। विद्यार्थी जीवनदेखि नै लोकतन्त्र, समानता र सामाजिक न्यायका मुद्दामा सक्रिय भूमिका निर्वाह गर्दै संगठन निर्माणमा लाग्नुभयो।
हाल उहाँ संयुक्त नागरिक पार्टीको उपमहासचिव तथा विद्यार्थी विभाग प्रमुखको जिम्मेवारीमा हुनुहुन्छ। युवा सशक्तीकरण, संगठन विस्तार र वैचारिक राजनीतिक संस्कार विकासमा उहाँको उल्लेखनीय योगदान छ।
उहाँको राजनीतिक दर्शन इमानदारी, पारदर्शिता, उत्तरदायित्व र समावेशितामा आधारित छ। राजनीतिलाई उहाँ पद, प्रतिष्ठा वा व्यक्तिगत स्वार्थको माध्यम होइन, सेवा र ऐतिहासिक जिम्मेवारीको रूपमा हेर्नुहुन्छ। भ्रष्टाचार, विभेद र उत्पीडनको अन्त्य गर्दै जनमुखी, उत्तरदायी र समावेशी शासन प्रणाली स्थापना गर्नु नै उहाँको संकल्प हो।

श्याम काजी सुनुवार निर्माण मजदुरदेखि हिमाली पदमार्गका भरिया, ट्रेकिङ गाइडदेखि बीमा प्रबन्धक, कलाकारिता, सामाजिक अभियन्तादेखि प्रतिनिधिसभा उम्मेदवारसम्मको यात्रा यो केवल पेशागत उचाइको कथा होइन, यो संघर्षबाट नेतृत्वसम्मको प्रेरणादायी जीबनको गाथा हो।
श्याम काजी सुनुवार आफूलाई कुनै एक वर्गको प्रतिनिधि मात्र होइन, बहुजातीय, बहुभाषिक र बहुसांस्कृतिक नेपालको साझा भविष्यको आवाज बिहिनहरु आवाजका रूपमा प्रस्तुत गर्नुहुन्छ।
उहाँको दृढ विश्वास छ,

राजनीति सुधार्न असल मानिसहरू राजनीतिमा आउनैपर्छ। राजनीति बुझ्यौ भने देशले मुहार फेर्ने छ ।